|
Το Ιστορικό και Εθνολογικό
Μουσείο της Στέγης Πολιτισμού στην Νέα Καρβάλη Καβάλας σήμερα.
|
| |
| |
 |
Οι Καππαδόκες ασχολούνται κυρίως
με το εμπόριο και την οικοτεχνία. Τα χαλιά και τα πήλινα τους
ήταν περίφημα. Η εμπορική τους δραστηριότητα δημιούργησε έναν
κόμβο ανταλλαγής προϊόντων μεταξύ διαφόρων περιοχών της Μικράς
Ασίας και της Ανατολής. Πολλοί Καππαδόκες, τα τελευταία 200
χρόνια, ξενιτεύοταν, αποκτούσαν περιουσίες και επέστρεφαν στην
πατρίδα τους.
Η θρησκεία έπαιξε σημαντικό ρόλο στη ζωή των Ελλήνων Καππαδοκών,
επειδή ήταν ο ενωτικός κρίκος τους μέσα στην οθωμανική κυριαρχία,
που τους επέτρεπε να διατηρούν την ελληνική τους οντότητα. Μεγάλοι
Πατέρες της Ορθόδοξης Χριστιανικής Εκκλησίας με παγκόσμια ακτινοβολια
γεννήθηκαν και έδρασαν στην Καππαδοκία, όπως ο Γρηγόριος ο Θεολόγος,
ο Μέγας Βασίλειος, Ο ΄Αγιος Γεώργιος, ο ΄Αγιος Μάμαντας, ο ΄Οσιος
Ιωάννης οΡώσσος, ο ΄Αγιος Αρσένιος, ο ΄Αγιος Βλάσιος κι άλλοι. |
|
|
ΙΣΤΟΡΙΚΟ & ΕΘΝΟΛΟΓΙΚΟ
ΜΟΥΣΕΙΟ
|
|
|
Η Καππαδοκία η καρδιά της
Μικράς Ασίας, είναι ο χώρος όπου επί αιώνες αναπτύχθηκε ο
περίφημος πολιτισμός των Χετταίων, που διακόπηκε απότομα αφήνοντας
χνάρια στα αρχαιολογικά ευρήματα και στους τεράστιους τρωγλοδυτικούς
οικισμούς (ΙΝΝ). Είναι η περιοχή, στην οποία θρησκείες και
φιλοσοφίες συγκρούστηκαν, αναδείχθηκαν, μεγαλούργησαν και
καταστράφηκαν. Από την Καππαδοκία άρχισε η εξάπλωση του Χριστιανισμού
στην Ευρωπαϊκή ΄Ηπειρο, μετά την Δεύτερη Περιοδεία του Αποστόλου
Παύλου. Στα άβατα μονοπάτια και μέσα στις τρώγλες της Καππαδοκίας
γαλουχήθηκαν οι πρώτοι Πατέρες της Χριστιανικής Εκκλησίας,
οι οποίοι εξάπλωσαν τον Χριστιανισμό σ΄ολόκληρη την Ευρώπη.
Κατά την εποχή του Βυζαντίου αναπτύχθηκε έντονα ο χριστιανικός
μοναχισμός.
|
|
Δεν είναι σίγουρο το πότε
εμφανίστηκε το ελληνικό στοιχείο στην Καππαδοκία. Το πέρασμα
του Μεγάλου Αλεξάνδρου απ΄αυτήν αφήνει ανεξίτηλα ελληνικά
σημάδια στην περιοχή. Είναι η εποχή που το ελληνικό στοιχείο
ανθεί.
Στον καιρό της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, η Καππαδοκία χαρακτηρίζεται
ως μια ευημερούσα περιοχή, με αναπτυγμένο εμπόριο. Κάτω από
γνωστές κι άγνωστες συνθήκες, πολλοί καπαδόκες χάνουν την
αρχέγονη ελληνική γλώσσα τους. Πλέον γράφουν με ελληνικούς
χαρακτήρες σε μια μικτή διάλεκτο που έχει βάση την τουρκική,
την οποία ομιλούν κιόλας, κι αποκαλείται μέχρι σήμερα "καραμανλήδικα".
|
 |
|
Την ΄Ανοιξη του 1924
ήταν πιά βέβαιο ότι θα γινόταν η ανταλλαγή των πληθυσμών μετάξυ
Ελλάδας και Τουρκίας. Είχε προηγηθεί η Μικρασιατική Καταστροφή
κι ο Ελληνισμός της Μικράς Ασίας έπρεπε να ξεκινήσει για τη
νέα πατρίδα.
Μάζεψαν ό,τι πολυτιμότερο και ιερότερο, τα κειμήλια των εκκλησιών,
τις άγιες εικόνες, τα καντήλια, όπως και τα τιμαλφή απά τα σπίτια,
ότι μπορούσε να μεταφέρει ο καθένας.
Τον Αύγουστο του 1924 ξεκίνησαν για το μεγάλο ταξίδι χωρίς γυρισμό.
΄Αλλοι απ΄τα παράλια έφτασαν στη νέα πατρίδα, την Ελλάδα, που
τους υποδέχθηκε αλλού φιλόξενα αλλού όχι. Η νέα τους ζωή άρχισε
μέσα σε σκηνές. Πολλοί απ΄αυτούς πέθαναν. Οι κακουχίες και οι
αρρώστιες αποδεκάτισαν τους πρόσφυγες. Σιγά - σιγά συνήθισαν
στις νέες συνθήκες, έχτισαν όμορφα νοικοκυριά και χωριά, κι
άρχισαν να λειτουργούν καινούργιες κοινωνίες, κρατώντας βαθειά
μέσα τους την καππαδοκική ψυχή τους.
Μαζί με χιλιάδες άλλους πρόσφυγες Καππαδόκες, οι Καρβαλιώτες,
φτάνουν έξω από την πόλη Καβάλα της Μακεδονίας, όπου το 1925
ιδρύουν την Κοινότητά τους, δημιουργώντας ένα αμιγές καππαδοκικό
χωριό, τη Νέα Καρβάλη. |
|
Το 1981, η νεολαία του χωριού, βαδίζοντας
στα βήματα παλαιότερων συλλόγων, και μάλιστα της Φιλεκπαιδευτικής
Αδελφότητος "Η Νανζιανζός" που υπήρχε απ΄το 1884
στην Κωνσταντινούπολη, ιδρύουν τη Στέγη Πολιτισμού Νέας Καρβάλης
που έχει ως στόχο την πολιτιστική ανάπτυξη και τη βελτίωση
της ζωής των Καρβαλιωτών.
Ένα από τα πρώτα μελήματά τους ήταν να συλλέξουν όσο το δυνατόν
περισσότερα κομμάτια του παρελθόντος, που τα χνάρια του άρχισαν
να σβήνουν στο διάβα του χρόνου. Δεν είχε σβήσει όμως η καππαδοκική
οντότητα των ανθρώπων. Προσπάθησαν, λοιπόν, να διασώσουν τα
ιστορικά-θρησκευτικά απομεινάρια της γενέτειράς τους. για
να αναδείξουν τα δημιουργήματα και τα πολιτισμικά δεδομένα
της Καππαδοκίας. ΄Αρχισαν να συλλέγουν μεγάλο αριθμό αντικειμένων,
εγγράφων, βιβλίων, φωτογραφιών, εκκλησιαστικών εικόνων, παραδοσιακών
φορεσιών, και το 1989 βάζουν το θεμέλιο λίθο του Ιστορικού
και Εθνολογικού Μουσείου του Ελληνοκαππαδοκικού Πολιτισμού,
το οποίο ολοκληρώθηκε και εγκαινιάστηκε στις 26 Μαρτίου 1995.
Στο Μουσείο φυλάσσεται όλος ο κύκλος ζωής του χθές. Βαρύτιμες
καππαδοκικές φορεσιές, οι περίφημες Τσουχάδες, που προήλθαν
από εργαστήρια μοναχών, οι οποίοι τις κεντούσαν, χαράσσοντας
πάνω σ΄αυτές, με σύρμα ή με κορδόνι, τα χνάρια του Βυζαντίου.
Χαλιά της φημισμένης Καππαδοκικής Σχόλης, διακοσμημένα με
πράσινα πλατανόφυλλα και λιοντάρια.
Καππαδοκικά αγγεία, τα λεγόμενα Λικ-Λικ, που χρησιμοποιούνταν
ως κανάτες νερού, κατασκευασμένα και ζωγραφισμένα με περίτεχνο
τρόπο από τους αρχαιοτάτους χρόνους. Αγιογραφίες, κοσμήματα
και κεντήματα, συμπληρώνουν τα εκθέματα Τέχνης του Μουσείου.
΄Ενα σπάνιο κεραμικό, που δείχνει τη δύναμη του καλού και
του κακού, φανερώνει το δρόμο που διάβηκαν οι Καππαδόκες για
να περάσουν από την ειδωλολατρεία στον Χριστιανισμό. Στο Μουσείο
υπάρχει και μια σπάνια συλλογή βιβλίων όλων των τότε γνωστών
τυπογραφείων του κόσμου, όπως του πατριαρχικού τυπογραφείου
της Κωνσταντινούπολης, της Βενετίας, των Ιεροσολύμων, της
Σμύρνης, της Μόσχας, της Αλεξάνδρειας. Υπάρχουν βιβλία του
18ου και 19ου αιώνα, αλλά και του 14ου και του 15ου αιώνα.
Στο Ιστορικό Αρχείο του Μουσείου βρίσκονται εκατοντάδες έγγραφα,
στα οποία υπάρχουν κατεγραμμένα τα βήματα των Καππαδοκών από
το χθές στο σήμερα.
|
|
|
640 06 ΝΕΑ ΚΑΡΒΑΛΗ - ΚΑΒΑΛΑ ΤΗΛ & FAX 051 316192 , E-MAIL :kentro@stegi-karvalis.gr